Aort Anevrizması Nedir?

Aort, kalpten çıkan ve tüm vücuda kan taşıyan ana damardır. Aort duvarının zayıflaması sonucu çapının normalden %50’den fazla genişlemesine ve balonlaşma oluşmasına aort anevrizması adı verilir. Normalin üst sınırı 3,6 cm olmakla birlikte çıkan aort çapının 4,5 cm ve üzerinde olmasına anevrizma denir. 

Aort Anevrizması Neden Oluşur?

Aort anevrizmasının oluşumunda birden fazla risk faktörü rol oynar. En sık görülen nedenler şunlardır:

• Hipertansiyon (yüksek tansiyon)
• Biküspid aort kapağı (iki yaprakçıklı aort kapağı)
• Sigara kullanımı
• Ateroskleroz (damar sertliği)
• İleri yaş
• Genetik yatkınlık
• Bağ dokusu hastalıkları (Marfan sendromu, Ehlers-Danlos vb.)

Özellikle sigara içen ve 65 yaş üzerindeki bireylerde aort anevrizması riski belirgin şekilde artmaktadır.

Aort Anevrizması Belirtileri Nelerdir?

Aort anevrizması çoğu zaman sessiz ilerler ve tesadüfen yapılan görüntüleme yöntemleriyle saptanır. Bazen karın atar damarında genişleme zayıf hastalarda karında atma veya ele gelen şişlik olarak belirti verebilir. Aort yırtılmasında çok ciddi yırtılır tarzda geçmeyen ağrı başlar, hasta hemen hastaneye başvurmazsa çoğunlukla ölümcül seyreder.

Aort Anevrizması Nasıl Teşhis Edilir?

Aort anevrizmasının tanısında görüntüleme yöntemleri büyük rol oynar. En sık kullanılan tanı yöntemleri şunlardır:

• Ekokardiyografi
• Bilgisayarlı Tomografi (BT)
• Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR)
• Ultrasonografi -- Doppler

Risk grubundaki bireylerde düzenli tarama yapılması, anevrizmanın erken evrede saptanmasını sağlar. Her muayenede yaptığımız ekokardiyografi ile hastaların  tamamına yakınına tanı konabilir.

Aort Anevrizması Tedavi Yöntemleri

Aort anevrizmasının tedavisi; anevrizmanın çapına, büyüme hızına, hastanın yaşına ve genel sağlık durumuna göre planlanır.

Takip ve Medikal Tedavi

Küçük çaplı ve belirti vermeyen anevrizmalar 6 veya 12 aylık düzenli aralıklarla takip edilebilir. Bu süreçte:

• Tansiyon kontrolü
• Sigaranın bırakılması
• Kolesterol düzeylerinin düzenlenmesi önemlidir.

Cerrahi Tedavi

Belirli bir çapa ulaşan veya hızlı büyüyen anevrizmalarda cerrahi tedavi önerilir. Günümüzde iki temel cerrahi yöntem uygulanmaktadır:

• Açık cerrahi onarım
• Endovasküler stent greft (kapalı yöntem)

Hangi yöntemin uygun olduğu hasta özelinde değerlendirilir.

Aort Anevrizmasından Korunmak Mümkün mü?

Aort anevrizmasını tamamen önlemek her zaman mümkün olmasa da risk faktörlerini azaltmak büyük ölçüde koruyucu etki sağlar:

• Sigara kullanmamak
• Tansiyon ve kolesterol kontrolü
• Sağlıklı beslenme
• Düzenli egzersiz
• Risk grubundaysanız düzenli doktor kontrolü

Sonuç olarak;

Aort anevrizması, erken tanı konulduğunda başarıyla takip ve tedavi edilebilen ciddi bir damar hastalığıdır. Özellikle risk grubundaki bireylerin belirtiler ortaya çıkmadan önce kontrol yaptırması hayati önem taşır. Şüpheli durumlarda bir kardiyoloji uzmanına başvurmak, olası komplikasyonların önüne geçilmesini sağlar.